4
Во време кога медицината сè повеќе се темели на рана дијагностика, превенција и минимално инвазивни процедури, урологијата станува клучна гранка во грижата за машкото здравје.
За важноста на редовните уролошки прегледи, зголемената појава на карцином на простата и навиките на мажите кога станува збор за превенција, разговараме со Зоран Крстаноски, специјалист уролог и шеф на Урологија во Splošna bolnišnica Slovenj Gradec.
Ракот на простата – тивка, но честа закана
Карциномот на простата и понатаму е едно од најчестите малигни заболувања кај мажите. Според податоците од Клиника за онкологија и радиотерапија, во земјава годишно се регистрираат околу 500 нови случаи.
На глобално ниво, бројките се уште позагрижувачки – милиони дијагностицирани пациенти и стотици илјади смртни случаи годишно.
„После 50-та година од животот, секој маж треба редовно да оди на уролошки преглед, без разлика дали има или нема симптоми“, нагласува д-р Крстаноски.
Кај мажите со семејна историја на рак на простата (татко или брат), контролите треба да започнат уште по 40-та година.
Кои се најчестите уролошки проблеми?
Според искуството на д-р Крстаноски, речиси половина од пациентите во амбуланта доаѓаат поради проблеми со мокрењето:
- слаб млаз
- често мокрење
- ноќно станување
- чувство на непотполно празнење
Освен тоа, чести се и:
- еректилна дисфункција
- недостаток на тестостерон
- камења во уринарниот систем
- тумори на тестиси и бубрези
„Мажите често ги игнорираат симптомите и се прилагодуваат на нив, наместо навреме да побараат стручна помош“, вели тој.
Превенцијата – најсилното оружје
Д-р Крстаноски ја споредува превенцијата со редовен технички преглед на автомобил.
„Го носиме автомобилот на сервис и кога нема дефект. Истото треба да го правиме и со сопственото здравје.“
Редовниот уролошки преглед најчесто вклучува:
- ПСА тест (простато-специфичен антиген)
- дигиторектален преглед
- ултразвук
- лабораториски анализи
Раното откривање овозможува целосно излекување во голем број случаи.
Кога веднаш да се јавите кај уролог?
Одредени симптоми не смеат да се игнорираат:
- крвава урина
- болка во бубрезите проследена со температура
- тврд тестис или промена во неговата структура
- израсток на пенисот
- нагло влошување на мокрењето
„Не треба да се чека симптомите да станат неподносливи. Болеста не се решава со прилагодување на начинот на живот, туку со преглед“, предупредува докторот.
Разлики во здравствената култура
Работејќи повеќе од две децении во Словенија, д-р Крстаноски забележува разлика во навиките на пациентите.
Во Словенија годишно се дијагностицираат околу 1.500 нови случаи на рак на простата, од кои најголем дел се третираат радикално (операција или зрачење), благодарение на раното откривање.
Во Македонија, според него, главниот проблем не е стручноста на лекарите, туку доцното јавување на пациентите.
Пораката до мажите
„Грижата за сопственото здравје не е слабост, туку одговорност“, порачува д-р Крстаноски.
Со возраста, ризикот расте. Но со навремена дијагностика и редовни контроли, многу заболувања можат целосно да се излекуваат или успешно да се контролираат.
Превенцијата започнува со една одлука – да закажете преглед пред симптомите да ве принудат на тоа.
Comments are closed.