Атлантската меридионална превртувачка циркулација (AMOC), систем на океански струи што носи топлина кон Европа, сè повеќе слабее, а европските влади веќе се подготвуваат за можноста од нејзин колапс.
AMOC носи топла вода од тропските области кон северниот Атлантик, и токму благодарение на неа Европа има поблага клима од другите региони на слична географска широчина. Поради растот на стакленичките гасови и топењето на гренландскиот мраз, во океанот стигнува сè повеќе слатка вода. Таа ја намалува соленоста и ја забавува циркулацијата. Научниците како предупредувачки знак ја следат и т.н. „ладна дамка“ јужно од Гренланд.
Меѓувладиниот панел за климатски промени проценува дека AMOC би можела да ослаби за 24 до 39 проценти до крајот на векот. Некои понови истражувања укажуваат дека критичната точка би можела да се достигне уште околу средината на векот.
Во најлошото сценарио, Европа би се соочила со многу постудени зими и посилни бури. Температурите во Холандија би можеле да паднат до -20, а во Скандинавија до -40 степени Целзиусови. Каналите во Амстердам би можеле целосно да замрзнат, а арктичкиот мраз да се прошири потенцијално до Шкотска. Летата, пак, би можеле да станат екстремно топли и суви. Последиците би се почувствувале и во Африка и Јужна Америка, преку нарушени монсуни и покачување на нивото на морето.
Исланд можниот колапс на AMOC го прогласи за ризик за националната безбедност. Холандија ја проверува заштитата од поплави, а Финска ги анализира последиците врз транспортот и енергетиката. „Би било неодговорно да чекаме апсолутна сигурност пред да почнеме да се подготвуваме“, изјави исландскиот министер за клима Јохан Пал Јохансон.
Британската влада вложи 81 милион фунти во истражување, а Европската комисија најави 220 милиони евра за набљудување на океаните. Сепак, експертите предупредуваат дека за сигурно следење на целиот Атлантик би биле потребни многу поголеми средства. Научниците се согласуваат дека најважната мерка останува брзото намалување на емисиите на стакленички гасови.
Comments are closed.